Verschil maken
‘Wij willen mensen met MDL-ziekten een betere toekomst bieden’
Winnaars van de call 2024
MDL Fonds investeerde in 2024 ruim € 1,25 miljoen in zes veelbelovende onderzoeken, gericht op de behandeling van MDL-ziekten. Hieronder een overzicht van de geselecteerde studies én de drijfveren van de MDL-specialisten.
‘Voor alcoholische hepatitis hoort er gewoon een behandeling te zijn’
Bij alcoholische hepatitis (AH), de ernstigste vorm van alcoholgerelateerde leverziekten, overlijdt 50 procent van de patiënten binnen een jaar. Toch is er nog steeds geen effectieve behandeling, mede door het stigma dat rond deze ziekte hangt. Onderzoeker Stijn Meijnikman (Amsterdam UMC) ontdekte (externe link, opent in nieuw tabblad) dat verouderingscellen in de darm het sterfterisico met 325% verhogen. Deze vondst biedt aanknopingspunten voor gerichte en gepersonaliseerde behandelingen.
‘Mijn droom is om een medicijn tegen leverfibrose te ontwikkelen’
Dr. Sabine Daemen (Maastricht UMC+) onderzoekt (externe link, opent in nieuw tabblad) of macrofagen littekenweefsel in de lever kunnen opruimen. Dit kan een doorbraak betekenen voor leverfibrose, waarvoor nog geen behandeling bestaat. Vier miljoen Nederlanders hebben leververvetting, wat kan leiden tot leverontsteking en uiteindelijk leverfibrose.
‘Een betere kwaliteit van leven voor mensen met slokdarmkanker’
Onderzoeker Pauline Vissers (IKNL) ontwikkelt modellen om te voorspellen welke patiënten met slokdarmkanker risico lopen op ernstige maagdarmklachten. Vissers onderzoekt (externe link, opent in nieuw tabblad) welke klachten vaak samen voorkomen en hoe voorspelmodellen praktisch inzetbaar zijn. Dit kan leiden tot betere behandelbesluiten en sneller ingrijpen bij maagdarmklachten.
‘Ik wil voorkomen dat mensen darmkanker krijgen’
Sommige darmbacteriën produceren gifstoffen die mogelijk darmkanker veroorzaken. Dr. Annemarie Boleij (RadboudUMC) onderzoekt (externe link, opent in nieuw tabblad) hoe vaak deze gifstoffen voorkomen en welk risico ze vormen. Ze gebruikt gegevens van meer dan 10.000 deelnemers om te bepalen of deze gifstoffen een voorspeller zijn voor darmkanker en of bestrijding het risico verlaagt.
‘Wat doen medicijnen als de lever niet meer goed werkt’
Medicijndoseringen voor levercirrosepatiënten zijn vaak gebaseerd op verouderde studies. Ziekenhuisapotheker Midas Mulder (Haaglanden Medisch Centrum) onderzoekt (externe link, opent in nieuw tabblad) of bloedspiegelmetingen de effectiviteit en veiligheid van medicijnen kunnen verbeteren.
‘Effectieve medicatie voor kinderen met de ziekte van Crohn’
Kinderen met de ziekte van Crohn hebben veel last van pijn en vermoeidheid. Klinisch farmacoloog dr. Maja Bulatović Ćalasan (UMC Utrecht/Amsterdam UMC) en kinderarts MDL-ziekten Tim de Meij (Amsterdam UMC) onderzoeken (externe link, opent in nieuw tabblad) hoe het medicijn methotrexaat (MTX) kan worden gedoseerd bij kinderen. Door het meten van serumspiegels kan de MTX-dosering nauwkeuriger worden bepaald. Dit onderzoek bouwt voort op eerdere studies bij volwassenen.
‘Hoe het darmmicrobioom helpt bij behandeling en preventie van ziekte’
Eric Claassen
Onze darmen huisvesten een complexe wereld van micro-organismen: het darmmicrobioom. Hoogleraar immunologie Eric Claassen legt uit hoe belangrijk dit is voor onze gezondheid.
‘Bij de geboorte krijgen we onze eerste darmbacteriën mee. Het microbioom van elk mens is zo uniek als een vingerafdruk. In totaal dragen we zo’n 1,5 kilo bacteriën bij ons, vooral in de dikke darm. Daar helpen ze bij het verteren van voedsel en spelen ze een sleutelrol in ons afweersysteem.
‘Een gezond microbioom beschermt tegen ziekten, onder andere door het maken van stoffen zoals boterzuur, dat energie levert aan de darmwand. Verstoring van dit evenwicht komt voor bij aandoeningen als prikkelbare darm, colitis ulcerosa en zelfs bij diabetes en depressie. Dit biedt ook kansen volgens Claassen. Want als je het darmmicrobioom gezond kunt houden, of verbeteren, dan kun je ziekten voorkomen of behandelen. Ik zie daarom veel potentie in onderzoek naar het microbioom. Daarom ben ik blij dat Buikbelang is opgericht, een initiatief dat de ontwikkeling van wetenschappelijke kennis over het darmmicrobioom wil versnellen. Ik ben er trots op dat ik ambassadeur ben.’
‘Scholen moeten rekening houden met kinderen met een darmziekte’
Anne-Maartje Tegelaar
Julius (6) heeft de ziekte van Hirschsprung, een zeldzame darmaandoening die ernstige verstopping veroorzaakt. Kort na zijn geboorte werd hij geopereerd en sindsdien is goede
ontlasting van levensbelang. Soms lukt dat niet vanzelf en zijn spoelingen of botox nodig om de darm te laten ontspannen.
Bij deze ziekte ontbreken zenuwcellen in de dikke darm, waardoor de darm niet goed beweegt en er verstopping ontstaat. ‘Als Julius niet goed kan poepen, kan dat gevaarlijk worden’, zegt zijn moeder Anne Maartje Tegelaar. ‘Bij koorts moet hij meteen naar het ziekenhuis.’
Voor Julius is een rustig toilet op school geen luxe, maar noodzaak. Hij mag daarom gebruikmaken van het lerarentoilet, zodat hij de tijd en rust krijgt die hij nodig heeft. Zijn moeder, Anne Maartje Tegelaar wil graag dat scholen meer aandacht voor kinderen met een darmziekte hebben. Samen met het MDL Fonds vragen ze aandacht voor het belang van goede schooltoiletten voor kinderen met een darmziekte. In een serie vlogs (externe link, opent in nieuw tabblad) laat Julius zien hoe hij met zijn ziekte omgaat.
